Adam Kaczanowski

(ur. 1976) – poeta, prozaik, performer literacki; publikował także pod pseudonimem Patrycja Kasperczak.

Twórczość autora, sytuująca się na pograniczu poezji, prozy i sztuk performatywnych, wyróżnia się eksperymentalnym podejściem do narracji. Doświadczenie zawodowe Kaczanowskiego w agencji reklamowej znajduje odbicie w jego języku literackim, pełnym przechwyconych sloganów, przesunięć znaczeniowych i obrazowych komentarzy odnoszących się do logiki kapitalizmu.

Autor debiutował książkowo w 1998 roku tomem Powieka, który – choć ukazał się w serii poetyckiej kwartalnika „Fa-art” – składał się głównie z inspirowanych popkulturą opowiadań, z przypisami w formie wierszy. Ten początek zapowiadał dwutorową karierę pisarską Kaczanowskiego, a także niewielkie przywiązanie autora do dystynkcji rodzajowych. W późniejszych książkach, zarówno poetyckich, jak i prozatorskich – takich jak Topless, Co jest nie tak z tymi ludźmi, Zabawne i zbawienne czy Ze Słowackiego – rozwinął poetykę zderzania codziennych sytuacji z groteskowymi wizjami apokaliptycznymi. Tom Cele, nagrodzony Wrocławską Nagrodą Poetycką Silesius i nominowany do Nagrody Literackiej Gdynia, przyniósł autorowi uznanie jako jednemu z najciekawszych głosów współczesnej polskiej poezji. W 2014 roku nakładem Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury w Poznaniu ukazał się obszerny wybór utworów Kaczanowskiego, zatytułowany Happy end (1994–2013). Oprócz wierszy znalazł się w nim także współtworzony z Andrzejem Szpindlerem dramat Kości pod pieczeń Baby Boom. Tekst ten nie był jedynym przykładem literackiej kooperacji Kaczanowskiego – w 2020 roku wraz z Piotrem Janickim wydał poemat zatytułowany Spis treści.

Za swoją twórczość Kaczanowski otrzymał szereg nagród i wyróżnień, w tym Medal Młodej Sztuki w kategorii literatura (2000) oraz Wrocławską Nagrodę Poetycką Silesius za książkę roku 2018. Był także – wraz z Piotrem Janickim – laureatem Nagrody Literackiej im. Wiesława Kazaneckiego za rok 2020. Jego książki nominowano również do Nagrody Literackiej Gdynia (2018) i Nagrody im. Wisławy Szymborskiej (2020). W 2005 roku powieść Bez końca reprezentowała Polskę na Festiwalu Pierwszej Powieści w Kilonii. Utwory Kaczanowskiego były tłumaczone na język niemiecki.

Bibliografia

poezja:

  • Czarna skrzynka [arkusz poetycki Kwartalnika Kulturalnego „Opcje”], Katowice: Górnośląskie Centrum Kultury, 1997.
  • Powieka, Bytom: Kwartalnik Literacki „FA-art”, 1998.
  • Życie przed śmiercią, Poznań: Obserwator, 1999.
  • Stany, Bytom: FA-art, 2005.
  • Sośnicki. Szary człowiek, Poznań: Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury w Poznaniu, 2006.
  • Nowe zoo, Poznań: Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury, 2008.
  • Szkielet małpy; Szept, Poznań: Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury, 2010.
  • Happy end (1994-2013) [wybór utworów], Poznań: Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury, 2014.
  • Co jest nie tak z tymi ludźmi?, Poznań: Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury, 2016.
  • Cele, Poznań: Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury, 2018.
  • Spis treści, (wspólnie z Piotrem Janickim), Wrocław: Warstwy, 2020.
  • Zabawne i zbawienne, Stronie Śląskie: Biuro Literackie, 2020.
  • Co kradnie złodziej wołający ratunku, Wrocław: Warstwy, 2024.

proza:

  • Bez końca, Warszawa: Prószyński i S-ka, 2005.
  • Awersja, Warszawa: Prószyński i S-ka, 2007.
  • Topless, Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej, 2014.
  • Czego boją się rodzice, Poznań: Disastra Publishing, 2019.
  • Utrata, Stronie Śląskie: Biuro Literackie, 2021.
  • Ze Słowackiego, Kraków: Wydawnictwo Ha!art, 2023.

inne:

  • Calineczka. Tunel [komiks], scenariusz: A. Kaczanowski, ilustracje: O. Winnicka. [b.m.]: Latarnia, 2013.