Claude Cahun

(własc. Lucy Schwob, 1894–1954) – francuska fotografka rzeźbiarka i pisarka.

Pochodziła z rodziny intelektualistów; jej młodość naznaczyły choroba i rozłąka z matką. Pseudonim „Claude Cahun” przyjęła w 1914 roku. Najbardziej znana jest jako autorka tekstów i twórczyni autoportretów, w których wcielała się w różne performatywne tożsamości. W swoich pismach używała głównie form żeńskich, ale podkreślała płynność własnej tożsamości płciowej; w książce Disavowals pisała: „Męska? Żeńska? To zależy od sytuacji. Nijaka jest jedyną płcią, która zawsze mi odpowiada”. Jej androgyniczny wizerunek świadomie podważał sztywne normy płciowe epoki. Jej najważniejsza książka Aveux non avenus (1930) łączy autobiografię, fotomontaż i poezję, wyprzedzając współczesne praktyki sztuki konceptualnej. Jej prace zostały na nowo odkryte dopiero pod koniec XX wieku i dziś mają duży wpływ na sztukę queer oraz refleksję nad tożsamością.

Z przyrodnią siostrą i partnerką Marcel Moore tworzyła duet artystyczny i życiowy. W Paryżu, gdzie studiowała na Sorbonie, działała w kręgu surrealistów, tworząc inscenizowane autoportrety badające tożsamość i płeć oraz łamiące normy estetyczne. Była współzałożycielką antyfaszystowskiego ruchu Contre-Attaque. W czasie II wojny światowej na wyspie Jersey wraz z Moore prowadziła działalność konspiracyjną przeciw okupacji niemieckiej, za co obie zostały skazane na śmierć (wyroku nie wykonano). Po wojnie jej twórczość długo pozostawała zapomniana: odkryto ją na nowo w latach 90. XX wieku; dziś uznawana jest za jedną z najważniejszych artystek badających kwestie tożsamości, a jej prace znajdują się między innymi w kolekcji Museum of Modern Art.

 

 

Portrait of Claude Cahun wearing a shirt that says „I Am in Training Don't Kiss Me” (1927), Public domain / Domena publiczna.
Portrait of Claude Cahun wearing a shirt that says „I Am in Training Don't Kiss Me” (1927), Public domain / Domena publiczna