Krzysztof Bartnicki

(ur. 1971) – pisarz, tłumacz, leksykograf.

Jest autorem wielu pozycji poświęconej teorii przekładu oraz licznych słowników polsko-angielskich, a także tłumaczem Jamesa Joyce’a. Ukuł pojęcia „przekładu krzyżowego” i „dominanty teleologicznej”.

W 2012 roku opublikował Finneganów tren, pierwsze pełne tłumaczenie słynnego modernistycznego dzieła Jamesa Joyce’a Finnegans Wake, uznawanego za nieprzetłumaczalne. Książce towarzyszyła pozycja zawierająca ponad tysiąc wariantów tekstu (Finneganów bdyn). Przekład przyniósł autorowi dużą rozpoznawalność. W tym samym roku opublikował Da Capo al Finne, czyli przekład utworu Joyce’a na kryptogram muzyczny (tłumacz po usunięciu znaków nieodpowiadających żadnym dźwiękom uzyskał zapis muzyczny, w którym pobrzmiewają utwory znacznie późniejsze, znane z popkultury), a dwa lata później – Finnegans _ake / F_NNEGANS _A_E, partyturę (rzekomej) suity Es-dur Joyce’a. Razem z Marcinem Szmandrą stworzył Finnegans Meet (2015), czyli książkę w formie rolodeksu składającą się z wizytówek nawiązujących do postaci z utworu Joyce’a.

Reprezentuje anonimowego autora Prospektu emisyjnego, zgłoszonego do Paszportów Polityki w roku 2010. Przełożył i opracował Fu wojny, zbiór starochińskich tekstów o przekładzie, ujmowanym tu z perspektywy sztuki wojennej. Przetłumaczył także Spoglądając przez ozonową dziurę Zenona Fajfera, jedno z czołowych dzieł polskiej liberatury, i debiutancki tom poetycki Stanisława Dróżdża Pozasłowne śródsłów międzysłowia (Inwards Beyond the Words Between; wydanie dwujęzyczne). Autor nieopublikowanych (poza blogiem) przekładów wierszy Bolesława Leśmiana na angielski. W 2024 roku ukazało się jego tłumaczenie fantastyczno-naukowej powieści poetyckiej Harry Josephine Giles Port hwjezdny Topjo (oryg. Deep Wheel Orcadia), w którym tłumacz wykorzystał mieszankę rozmaitych języków  używanych (obecnie i historycznie) na terenie Pomorza, w tym kaszubskiego, połabskiego i scytyjskiego.

W 2023 roku ukazało się jego Garutko sobotniej ropy, czyli „spopolszczenie” Pieśni świętojańskiej o Sobótce Jana Kochanowskiego – przełożenie tego cyklu poetyckiego na język współczesnej kultury. Dwa lata później Bartnicki przełożył w ten sposób również poemat Szachy i opatrzył go rozległym komentarzem translatorskim.

Jest laureatem Nagrody Literackiej Gdynia w kategorii prozy za Myśliwice, Myśliwice oraz – dwukrotnie – Nagrody „Literatury na Świecie”. Był stypendystą Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2006) oraz Marszałka Województwa Śląskiego (2020). Otrzymał Nagrodę Krakowa Miasta Literatury UNESCO. Publikował artykuły między innymi w czasopismach „Przekładaniec” oraz „Między Oryginałem a Przekładem”.

Bibliografia

proza:

  • Myśliwice, Myśliwice, Mikołów: Instytut Mikołowski, 2021.

literatura eksperymentalna:

  • Prospekt emisyjny akcji Spółki Akcyjnej Komandor Osoba Mieszana z siedzibami w Opolu (G) i Drumlezierze (A). Tłumaczenie z willamlans na język polski [zarząd prawami autorskimi Krzysztof Bartnicki], Kraków: Korporacja Ha!art, 2010.
  • Finneganów bdyn, Kraków: Korporacja Ha!art, 2012.
  • Da Capo al Finne, Warszawa: Sowa, 2012.
  • Fu wojny albo Tłumacz w wyprawie na Wschód. Z kolekcji Li Fu teksty o przekładzie: między innymi o boju toczonym przez Kufu z […] to jest dziełem gdzie indziej znanym jako Finnegans Wake Jamesa Joyce’a, Kraków: Korporacja Ha!art, 2012.
  • F_NNEGANS_A_E: suite in the Key of µ (1939), Warszawa: Sowa, 2014.
  • Garutko sobotniej ropy, czyli Jana Kochanowskiego „Pieśni świętojańskiej o Sobótce” (1586) spopolszczenie w sześć par prawie tekstów, Katowice: Biblioteka Śląska, 2023.
  • Sad zapięty. Krótka antologia przekładu, Łódź: Officyna, 2023.
  • Tłumaczenia Jana Kochanowskiego, Katowice: Biblioteka Śląska, 2025.

Działalność translatorska

  • Zenon Fajfer, But Eyeing Like Ozone Whole [przekład na jęz. angielski], Kraków: Korporacja Ha!art, 2004.
  • James Joyce, Finneganów tren, Kraków: Korporacja Ha!art, 2012.
  • Stanisław Dróżdż, Pozasłowne, śródsłów, międzysłowia = Inwards, beyond the words, between [tekst równoległy polski i angielski], oprac. Małgorzata Dawidek, tłum. Krzysztof Bartnicki i Karol Waniek, Żmigród–Wrocław: Fundacja „Art Transparent”, Wrocławski Dom Literatury, Warstwy, 2016.
  • Harry Josephine Giles, Port hwjezdny Topjo, Kraków: Wydawnictwo Ha!art, 2024.