Mariusz Grzebalski

(ur. 1969) – poeta, prozaik, wydawca.

Poezja Grzebalskiego, wychodząc od szczegółu, dąży w stronę poszukiwania uniwersalnej zasady wszechświata. Poeta ma zdolność łączenia trywialnych, powtarzalnych zdarzeń z głębszą refleksją filozoficzną. Poszukuje formy prostej i komunikatywnej.

Powracającym tematem wierszy Grzebalskiego jest dorastanie, przemijanie i umieranie – ludzi, przedmiotów, miejsc. Poeta obficie czerpie ze wspomnień, a jego kolejne tomy są swoistym obrachunkiem z przeszłością, przepełnionym poczuciem klęski i rozczarowaniem.

Grzebalski często opisuje ludzi z marginesu społecznego, u których, jak pod lupą, wyraźniej widać uniwersalne ludzkie emocje, zachowania, przeżycia. Narrator tych wierszy też jest w pewnym sensie człowiekiem z marginesu – w kolejnych utworach powtarza się samotność, atmosfera wyobcowania, poczucie niedopasowania.

W 2006 opublikował swój debiut prozatorski, zbiór opowiadań Człowiek, który biegnie przez las. Jego proza jest pełna liryki, metafor i oniryzmu, choć autor porusza tematy dotyczące zwykłych codziennych spraw. Tak jak w poezji, Grzebalski pisząc o drobnych, prywatnych sprawach, łatwo przechodzi do ogółu.

Jest laureatem wielu nagród m.in. nagrody literackiej im. Kazimiery Iłłakowiczówny (za zbiór wierszy Negatyw, 1994), nagrody Polskiego Towarzystwa Wydawców Książek (za zbiór Ulica Gnostycka, 1997), nagrody Ericha Burdy (2001), Nagrody Fundacji Kultury (2014), Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej „Silesius” w 2014 (za tom W innych okolicznościach, za który był również nominowany do Nagrody im. Wisławy Szymborskiej).

Jego wiersze tłumaczone były m.in. na angielski, bułgarski, czeski, hiszpański, niemiecki, serbski, słoweński, szwedzki.

Fot. Rafał Komorowski

Bibliografia

  • Trwanie nieodparte, Poznań: Ruch Artystyczny (wydanie podziemne),1989.
  • Negatyw, Ostrołęka: Biblioteka „Pracowni”, 1994.
  • Ulica Gnostycka, Poznań: Obserwator, Biblioteka „Czasu Kultury”, 1997.
  • Widoki, Legnica: Centrum Sztuki–Teatr Dramatyczny, 1998.
  • Drugie dotknięcie, Legnica: Biuro Literackie Port Legnica, 2001.
  • Graffiti. Gedichte, edycja dwujęzyczna, Wiedeń: Editions Korrespondenzen, 2001.
  • Słynne i świetne, Wrocław: Biuro Literackie, 2004.
  • Negatyw, Wrocław: Biuro Literackie, 2004.
  • Człowiek, który biegnie przez las, Warszawa: W.A.B., 2005.
  • Pocałunek na wstecznym, Wrocław: Biuro Literackie, 2007.
  • Niepiosenki, Wrocław: Biuro Literackie, 2009.
  • Kronika zakłóceń. Wiersze zebrane 1994–2010, Wrocław: Biuro Literackie, 2011.
  • W innych okolicznościach, Kraków: Wydawnictwo EMG, 2013.
  • Dziennik pokładowy. Wiersze wybrane, Poznań: WBPiCAK, 2016.
  • Z demobilu i nie, Toruń: Instytut Literatury Polskiej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2016.
  • Tylko kanarek widział, Wrocław: Wydawnictwo Warstwy, 2024.