Pasmo: Szkice

Co ma wspólnego powieściopisarka, na wzmiankę o której lekceważąco prychali krytycy i badacze literatury wielu epok, z noblistą, jednym z najwybitniejszych poetów minionego wieku? – o wpływie dorobku literackiego Marii Rodziewiczówny na twórczość Czesława Miłosza pisze Emilia Padoł.

Siła tego opowiadania tkwi w jego uniwersalności. Mówi ono – jak sądzę – o prawdach, przeżyciach i emocjach, które wielu z nas zna, ale je wypiera albo co najwyżej omawia ze swoim terapeutą – o Bestii w dżungli Henry’ego Jamesa pisze Wojciech Śmieja.

Festiwal ukazuje różne punkty widzenia, przez co tworzy panoramę PRL. Jest kolażem formalnym i fabularnym, łączącym różne gatunki (esej historyczny, dokument, fabułę) – o komiksie Jacka Świdzińskiego pisze Jan Sławiński.

Koncepcja „drgającej tafli” nie jest i nie ma być jakąkolwiek kategorią krytycznoliteracką – pozostanie jednak dla mnie prywatnym kryterium doboru lektury, tak bym mogła zanurzyć się w literaturze i jednocześnie nieustannie podejmować dialog ze światem – o literaturze jako narzędziu pomiarowym pisze Marta Kładź-Kocot.

Poetycka wyobraźnia autorki porusza się lotem jaskółki przed deszczem, zakosami, zwrotna i nieobliczalna – o Ostatnim akcie łaski Adelheid Duvanel pisze Monika Muskała.

Pisanie o sztuce, choć na pierwszy rzut oka nieskomplikowane, wiąże się z rozległym polem znaczeń, tematów i problemów: z kwestiami wizualności i piśmienności, przedstawiania i reprezentacji, widzenia, przekładu czy komentarza do sztuki – pisze Magdalena Ujma.

Współczesna kultura coraz rzadziej daje się zamknąć w granicach jednego języka, jednego kraju, jednej tradycji. Migracje, globalizacja, zmiany polityczne i ekonomiczne sprawiły, że wiele osób – w tym pisarzy – przestało definiować się jednoznacznie jako „stąd” albo „stamtąd” – o polskiej literaturze niemieckojęzycznej pisze Agnieszka Palej.

Wracam do książki Brainarda po latach nie po to, by docenić „szlachetną prostotę” tytułowej formuły i zmusić się do zachwytu (czy to w ogóle możliwe?), lecz by poddać refleksji paradoksalną naturę tego tekstu. Jest to rzecz wybitnie banalna, diabelnie łatwa i konsekwentnie kapryśna – o I Remember Joego Brainarda pisze Jerzy Franczak.

Trzy ekologie to zapis dwojakiej konfrontacji. Wywód Guattariego kształtuje się w opozycji do psychoanalitycznej fiksacji na przeszłości, ale stanowi też odpowiedź na wyzwania konkretnego momentu historycznego – o książce Félixa Guattariego pisze Patryk Ciesielczyk.

Im silniejsza tendencja do odczarowywania świata, tym szybciej magia próbuje zaczarować świat na nowo. Im droższa jest potrzeba bezpieczeństwa, tym tańsza staje się potrzeba wolności – o formach nowoczesnego odosobnienia pisze Michał Paweł Markowski.

Kuryluk pisze, jakby sprawdzała, czy jej wiersz można byłoby zaśpiewać. Połączenia plastyczności z rytmem słów nie traktuje jako problemu; przeciwnie, dostrzega tu bogactwo – o poetyckiej i plastycznej twórczości Ewy Kuryluk pisze Anna Arno.

Wiedźmin i komiks pojawili się w moim świecie mniej więcej w tym samym czasie, choć całkowicie osobno. Wychowywałam się na literaturze fantastycznej, pierwszy numer „Nowej Fantastyki” zakupiłam jako dziecko – o komiksowych adaptacjach Wiedźmina Andrzeja Sapkowskiego pisze Aleksandra Zielińska.